Entre os anos 2002 e 2003, Silverio Rivas construíu e instalou a escultura Horizonte para o Sol na rotonda norte de acceso ao campus de Vigo. Creouse un fito espacial do que poderiamos dicir que delimita esas beiras difusas entre natureza e cultura, entre o bosque circundante e a planificación urbanística do campus.

A escultura articúlase a partir de dous círculos concéntricos de cachotaría: o primeiro, de tonalidade gris, paralelo ao chan; o segundo, de cor rosada, lixeiramente inclinado respecto do plano horizontal. Sobre esta base emerxen e, ao mesmo tempo, semellan afundirse dúas semiesferas de aceiro inoxidable, separadas por un oco rectangular disposto nunha diagonal oposta á inclinación do plano de apoio. Este corte diagonal non só fragmenta a esfera, senón que permite ver o seu interior e, a través del, o espazo que se estende máis alá, establecendo unha relación directa entre a obra, o contorno e o público espectador.

A primeira impresión, ao circundar a rotonda, é a de atoparse diante dun dispositivo de carácter astronómico, como aquel que debuxara, por exemplo, Johannes Kepler entre esferas e sólidos platónicos para explicar a distancia entre as órbitas planetarias. Porén, o título non nos remite a un universo técnico, senón ao da experiencia humana fronte á natureza.

Nesta experiencia que é Horizonte para o Sol recoñécense algunhas das claves fundamentais que teñen definido a obra monumental de Silverio Rivas nas últimas décadas, como as nocións de limiar, límite e horizonte. Con todo, a diferenza doutras pezas emblemáticas do autor –caracterizadas por unha marcada verticalidade–, nesta escultura Silverio Rivas opta pola horizontalidade. Os volumes simples das semiesferas, que semellan integrarse no terreo, dinamízanse mediante o corte diagonal que simultaneamente as une e as separa, intensificando así a percepción do espazo no que se insiren e reforzando a experiencia corporal do lugar.

Construír un horizonte implica, dalgún xeito, percibir un límite na mirada e tamén un lugar cara ao que dirixirse. Polo que ese límite non é fixo nin estático, senón que se despraza co individuo que mira ou co home que se move. Mais o horizonte non só introduce un carácter espacial, senón tamén un temporal, o daquilo que está por suceder. Ese horizonte de acontecementos individuais no que iremos determinando aquilo que habemos de ser.

Desde esa entrada á universidade comeza tamén un horizonte por-vir.

Nado en Ponteareas en 1942, Silverio Rivas é unha das figuras clave na renovación da escultura galega contemporánea. Iniciou a súa formación no obradoiro de ebanistaría familiar, para continuar posteriormente os seus estudos na Escola de Artes e Oficios de Vigo e máis tarde en Madrid. Realizou a súa primeira exposición individual en Vigo a comezos da década de 1970 e, desde entón, a súa obra foi exhibida en numerosas cidades españolas e europeas. É autor, ademais, dunha destacada produción de escultura pública presente en distintas localidades de Galicia, que consolidaron unha traxectoria marcada pola reflexión sobre o espazo, o territorio e a relación entre a obra artística e o contorno.

Jorge Varela, profesor da UVigo